اين مطلب پيش از اين در نشريه «کتاب نقد» منتشر شده است.

 با نگاهي به مجموعه‌دفاتر «غزل‌مرثيه» از انتشارات آرام دل

از عمر اصطلاح «شعر آیینی» زمان زیادی نمی‌گذرد، اما این اصطلاح در سال‌های اخیر توانسته است جای خویش را به‌خوبی در شعر امروز کشور باز کند. با وجود آنکه در وجه تسمیۀ این شعر حرف و حدیث‌های بسیاری است و هم‌اکنون مخالفان و موافقان بسیاری دارد، از آنجا که قصد این یادداشت پرداختن به مسئله‌ای دیگر است، نگارنده تسامحاً این اصطلاح را می‌پذیرد و آن را گونه‌ای از شعر تلقی می‌کند که موضوع اصلی آن ذکر فضایل و مصائب اهل بیت علیهم السلام و کارکرد عمدۀ آن ارائه در هیئات و مجالس مذهبی است.

نکتۀ مهم آن است که سرایش شعر با موضوع اهل بیت علیهم السلام از دیرباز در شعر فارسی سابقه داشته است و نمی‌توان آن را منحصر به چنددهۀ اخیر دانست؛ اما تولید حجم قابل توجهی شعر با موضوع یکسان و با ویژگی‌های زبانی و فنی مشابه و کارکردهای شبیه به هم، مسئله‌ای است که تنها به سال‌های پس از انقلاب بازمی‌گردد و باید گفت در سال‌های اخیر دیگر تبدیل به یک ژانر شعری مشخص شده است. از این روی شناخت کامل و دقیق این گونه از شعر امری ضروی و مهم به نظر می‌رسد.

بی‌شک اگر نگوییم مهم‌ترین مسئله در مواجهه با اثر هنری (که اعتقاد راقم این سطور همین است)، یکی از مهم‌ترین مسائل مربوط به آن، مسئلۀ...